Klokhuis Wetenschapsprijs voor onderzoek naar tweetaligheid bij Friese kinderen

16-11-2020

Onderzoek naar Friese taal genomineerd voor Klokhuis WetenschapsprijsTaalwetenschappers Evelyn Bosma en Naomi Nota hebben de Klokhuis Wetenschapsprijs gewonnen voor hun onderzoek naar de effecten van tweetaligheid op de taalontwikkeling van Friese kinderen. De Klokhuis Wetenschapsprijs werd op 15 november uitgereikt aan interessant wetenschappelijk onderzoek voor kinderen tussen de 9 en 12 jaar.

De vraag van het onderzoek was of de kinderen bij het lezen gebruik maakten van hun tweetaligheid. Het antwoord zochten Bosma en Nota door kinderen tussen 9 en 12 jaar te laten lezen in beide talen. Met een ‘eye-tracker’ hielden ze bij hoe snel de kinderen lazen.

Nederlands is dominant

Opvallend was dat het Nederlands vaak de dominante taal is. De kinderen gebruikten hun kennis van het Nederlands namelijk om Fries te lezen. Woorden die in beide talen hetzelfde zijn werden sneller gelezen dan woorden die in het Fries iets of helemaal anders zijn. Met woorden zoals beam (boom) en beppe (oma) hadden ze meer moeite. Andersom trad het verschil niet op, ook niet bij kinderen met Fries als moedertaal.

In Nederland spreken veel kinderen thuis een andere taal dan op school. Bosma vertelt in een artikel op de website van de Universiteit Utrecht dat er op school vaak weinig aandacht wordt besteed aan die tweetaligheid. “Het is voor kinderen daarom interessant en belangrijk om te weten wat voor effect tweetaligheid heeft op hun (taal)ontwikkeling. Uit onze resultaten blijkt bijvoorbeeld dat de dominante taal heel goed kan helpen bij het verbeteren van de leesvaardigheid van hun tweede taal.”

Meer mensen praten Fries

Fries – wat tegenwoordig een erkende taal is – is ook één van de koplopers op het gebied van het regionale taalgebruik. Inwoners van de provincie spreken, schrijven, luisteren en lezen vaker en beter Fries, blijkt uit onderzoek van de Fryske Taalatlas 2020. Niet alleen thuis, maar ook op school en op het werk met klanten. Meer inwoners van de provincie blijken de Friese taal te kunnen gebruiken. Het gaat dan om het verstaan van de taal, het spreken, begrijpend lezen en schrijven. Vooral het aantal inwoners dat zegt Fries te kunnen lezen en schrijven stijgt.

Klokhuis Wetenschapsprijs

Dat maakt het onderzoek van de Universiteit Utrecht natuurlijk nog interessanter. Bosma en Nota wonnen van 9 andere onderzoeken.

Tags: