Artikelen

Een zaag zaagt beter

Door Niek Langeweg

Analyse en revisie van een beleidstekst

Je zou het werk van een tekstschrijver kunnen vergelijken met dat van een meubelmaker: beiden creëren een uniek nieuw product uit bestaand materiaal. En net als de meubelmaker kan de tekstschrijver daarbij gereedschap goed gebruiken. Het is van belang dat de ontwerpers van ‘schrijfgereedschap’ ervoor zorgen dat bij het model een duidelijke gebruiksaanwijzing zit. Tekstschrijvers moeten een duidelijk beeld hebben van wat de mogelijkheden en de beperkingen zijn van het gereedschap. Want een zaag zaagt nu eenmaal beter dan dat hij hamert.

Bekentenis van een leesverslaafde

Door: Louise Cornelis

Ik weet niet hoe het met jullie zit, maar ik vind mezelf een betere lezer dan schrijver. Lezen kan ik echt goed; schrijven is er een bijproduct van. Diep in mijn geheugen ligt een massa ooit gelezen tekst waar ik voor inspiratie uit kan putten, en dankzij mijn vermogen tot kritisch lezen kan ik dat wat ik produceer verbeteren door te herschrijven. Mijn voorkeur voor lezen gaat verder: een leven zonder schrijven kan ik me voorstellen, zonder lezen niet.

Sterkere adviesrapporten

Door Jeanine Mies

Hoe kunnen adviesraden regering en parlement beter bedienen?

Jaarlijks schrijven de vaste adviesraden voor regering en parlement zo’n honderd adviesrapporten, waarin ze de beleidsplannen van de ministeries tegen het licht houden. Over de meerwaarde van die adviezen bestaat discussie, en het bestaansrecht van veel raden staat onder druk. Goede adviesteksten helpen dit bestaansrecht te claimen.

Klik toch maar liever niet hier

Door: Eric Tiggeler

Het is een advies dat iedereen kent die weleens wat voor het webscherm schrijft: gebruik geen hyperlinks die bestaan uit de woorden klik hier of hier. Toch zijn die links in de praktijk niet klein te krijgen. Sterker nog, klik hier kent hartstochtelijke verdedigers.

In de hand hebben

Door: Felix van de Laar

Vraag aan de Rijksoverheid ‘Waarom is de slogan Veilig thuiskomen heb je zelf in de hand zoals-ie is? De boodschap is toch juist dat sommige mensen (kinderen, nietsvermoedende voetgangers en fietsers) niet veilig thuiskomen omdat ANDEREN (automobilisten) zichzelf niet in de hand hebben?’

Politieke trukendoos

Door: Xaviera Ringeling

Toen ik in 2006 actief lid werd van GroenLinks had ik niet kunnen verzinnen dat ik nog geen drie maanden later voor deze partij op de landelijke lijst zou staan. Het waren de Tweede Kamerverkiezingen van 2006, met lijsttrekker Femke Halsema en o.a. EenNL van Marco Pastors als mededinger naar de stemmen van het volk.

Waar doen we het voor?

Door: Louise Cornelis

Een goede tekst schrijven kost moeite. Waar doen we die moeite eigenlijk voor? Soms lijkt het alsof je het voor niks doet, zeker in de rapportenwereld. Van een beleidsrapport wordt gemiddeld slechts zo’n 30 procent gelezen, en de lezers blijken weinig gevoelig voor tekstkwaliteit.

Het wethouder Hekking-effect

Auteur: Eric Tiggeler

Hoofdstuk 3 van het softwarehandboek begint zo: ‘Als je nieuw bent in Blogger kan ik me goed voorstellen dat je niet goed weet waar je moet beginnen. Daarom geef ik je in dit hoofdstuk een eenvoudig stappenplan zodat je altijd een goede basis hebt voor je blogs. Ook deel ik mijn zeven geheimen om goede blogs te maken met je. Tot slot laat ik je kennismaken met …’

Moeten's en mag-niet's

Auteur: Louise Cornelis

Sla een schrijf handboek open of ga naar een schrijfcursus en ze vliegen je om de oren: de moeten’s en mag-niet’s van goed schrijven. Je moet bijvoorbeeld concreet en beeldend schrijven, de lezer aanspreken, goed structureren, de tekst netjes afwerken, enzovoort. En je mag niet: lijdende vormen gebruiken, clichés, jargon, te moeilijke woorden, te makkelijke woorden, enzovoort – vooral de lijst mag-niet’s is makkelijk uit te breiden. Van zulke lijstjes zakt de schrijfmoed me in de schoenen, vooral van de mag-niet’s. Als ik die allemaal serieus neem, krijg ik geen letter meer op papier. Altijd is er een risico dat ik er eentje overtreed. Want een woord dat niet te moeilijk is, is al gauw te makkelijk. En hoe vind ik een alternatief voor het cliché dat in mijn hoofd zit en dat zó uit mijn pen zou kunnen rollen? Want zo zijn clichés: die schrijf je lekker makkelijk op, maar ja, dat mag dus niet. Wat dan wel?

Karels komma's

Auteur: Felix van de Laar

Een goede vriend trakteerde mij de laatste jaren op banden van het Verzameld werk van Karel van het Reve. Diens frisse proza, rake observaties en messcherpe redeneringen dienen mij nu tot dagelijkse kwartiertjes leesgenot. Karel strooit kwistig met komma’s, en ook komma’s die alle gerenommeerde taaladviseurs van Nederland en Vlaanderen ons categorisch verbieden: komma’s vóór een beperkende betrekkelijke bijzin (bbb):